Τζόγος στα τρόφιμα

Ακόμα και τα τρόφιμα τα οποία βάζουμε καθημερινά στο πιάτο μας αποτελούν ένα από τα πιο κερδοφόρα αντικείμενα πάνω στα οποία στήνεται ένα ολόκληρο παιχνίδι τζόγου και αμέτρητου πλουτισμού.Πολλές φορές ακούμε από τα συστημικά ΜΜΕ για καρτέλ πάνω σε διάφορα είδη τροφίμων(π.χ.γάλα,κοτόπουλο),καρτέλ που χειραγωγούν τις τιμές και τις κατευθύνουν μέσα στην αγορά με αποτέλεσμα την εκτόξευσή τους.Αυτά τα τρόφιμα θα πρέπει να τονίσουμε δεν αποτελούν είδη πολυτέλειας όσον αφορά τις διατροφικές συνήθειες των απλών ανθρώπων αλλά αντίθετα αποτελούν είδη πρώτης ανάγκης,είδη καθημερινής διατροφής,στα οποία ο καθένας μας θα πρέπει να έχει πρόσβαση.Ωστόσο, τονίζεται από τα συστημικά και άκρως διαπλεκόμενα ΜΜΕ ότι τα καρτέλ είναι τα υπεύθυνα για την εκτίναξη των τιμών,κάτι που βεβαίως αληθεύει αλλά ποτέ δεν γίνεται λόγος για ένα ολόκληρο κερδοσκοπικό παιχνίδι που έχει στηθεί πάνω στα είδη διατροφής και που αποσκοπεί στην εισροή τεράστιων κερδών σε πολυεθνικές εταιρίες που δραστηριοποιούνται στο χώρο των τροφίμων περιλαμβανομένου και μιας ολόκληρης άλλης αλυσίδας που ακολουθεί, όπως για παράδειγμα  εταιρίες που εμπορεύονται σπόρους,διάφορες ποικιλίες φυτών,λιπασμάτων κ.α. Τα καρτέλ στην εγχώρια ελληνική αγορά,τα γνωστά ολιγοπώλια και μονοπώλια,βεβαίως και παίζουν ένα σημαντικό ρόλο στην καθοδήγηση των τιμών καθώς ελέγχουν το μεγαλύτερο μέρος της αγοράς και μπορούν με αυτό τον τρόπο να θέσουν αποτελεσματικά εκτός ανταγωνισμού άλλες μικρομεσαίες επιχειρήσεις,οι οποίες "στραγγαλίζονται" οικονομικά και  οδηγούνται στην οικονομική  κατάρρευση.  Ωστόσο,θα πρέπει να τονίσουμε για άλλη μια φορά ότι η δημιουργία καρτέλ ή ,ως γνωστόν,μονοπωλίων δεν αποτελεί και αυτό ελληνική παντέντα και δημιούργημα της καινοτόμας σκέψης των Ελλήνων αλλά είναι δομικό στοιχείο του καπιταλιστικού τρόπου παραγωγής.Οι καπιταλιστές επιδιώκουν την δημιουργία τραστ για να πετύχουν την μεγαλύτερο δυνατό κέρδος,αφού θα είναι οι απόλυτοι κυρίαρχοι στην αγορά και θα καθορίζουν τις τιμές άνευ ορίων και ελέγχου.Τα μονοπώλια επεκτείνονται σε όλους τους τομείς, από τον έλεγχο των πλουτοπαραγωγικών πηγών των χωρών μέχρι και την αγροτική παραγωγή τους προς όφελος  μόνο των πλουτοκρατών. Οι καπιταλιστές επεκτείνουν την δραστηριότητά τους πλέον και στην διακίνηση,κυκλοφορία και αγοραπωλησία των βασικών ειδών διατροφής αποκλείοντας από τις πρωταρχικές και αναγκαίες   ανάγκες όπως είναι η διατροφή,  όλο και περισσότερο αριθμό ανθρώπων παγκοσμίως οδηγώντας τον στην εξαθλείωση,την πείνα και την απόλυτη ένδεια.Ο απλός κόσμος δεν μπορεί να ανταπεξέλθει στις υψηλές τιμές των βασικών ειδών διατροφής με αποτέλεσμα εν έτει 2013 να τα στερείται και να λιμοκτονεί.Και όλα αυτά για την διόγκωση του κέρδους των καπιταλιστών που είναι ο πρωταρχικός στόχος του καπιταλιστικού συστήματος.Εδώ για άλλη μια φορά αποδεικνύεται το πραγματικό σκληρό και αντιλαικό πρόσωπο του καπιταλισμού που στο όνομα των κερδών αδιαφορεί για τους ανθρώπους,τις ανθρώπινες ψυχές που φεύγουν λόγω της πείνας.Οι καπιταλιστες έκαναν ανέκαθεν αυτό που γνωρίζουν πολύ καλά, να κινούνται ευέλικτα από την μια αγορά σε μια άλλη σε ένα συνεχές κυνήγι θησαυρού.Παρατηρούν την πορεία της πακγοσμιοποιημένης οικονομίας και προχωρούν σε επενδύσεις σε χώρους και αντικείμενα που δεν έχουν αναπτυχθεί ώστε στο μέλλον με την ανάπτυξή τους να φέρουν στην αγκαλιά τους αμύθητα ποσά και πλούτη.Αυτό συμβαίνει και στο χώρο των τροφίμων,ο οποίος πάντοτε ήταν,έιναι και θα είναι κερδοφόρος και κατ'επέκταση ένας καλός χώρος για να αποκτήσουν μερίδιο,έλεγχο και κυριαρχία.Τα τρόφιμα, θα μπορούσαμε να πούμε  πως είναι ένα καταφύγιο που εξασφαλίζει πάντοτε την σωτηρία των κεφαλαιοκρατών.Ασχουλούνται με την αγορά τροφίμων καθημερινά αλλά και σε έκτακτες περιπτώσεις όταν άλλες αγορές έχουν στερέψει και δεν αποφέρουν κέρδη στο μεγάλο κεφάλαιο.Η βαρβαρότητα του καπιταλισμού δείχνει για αλλη μια φορά τα δόντια της απαξιώντας πλήρως  τον λαό,την συντριπτικότατη πλειοψηφεία με σκοπό την μεγιστοποίηση των κερδών μιας χούφτας ολιγαρχών.Ο λαός οδηγείται στην αφαίμαξη,στη στέρηση καθημερινών ειδών διατροφής,στην αδυναμία κάλυψης της ζωτικής ανάγκης της τροφής  για να κάνουν γλέντι οι πλουτοκράτες πατώντας κυριολεκτικά επί πτωμάτων και χαμένων ανθρώπινων ζωών.Αυτοί είναι κάποιοι από τους δολοφόνους της ανθρωπότητας και θα πρέπει μετά τους ναζιστές αξιωματούχους για εγλήματα πολέμου ,να λογοδοτήσουν και να κάτσουν και αυτοί στο σκαμνί για την ίδια κατηγορία!Βεβαίως για να επανέλθουμε στην αρχή του άρθρου, τα καρτέλ επηράζουν αναμφισβήτητα την πορεία των τιμών,τις οποίες οδηγούν προς τα πάνω καταργώντας την βασική αρχή της ελεύθερης αγοράς περί ζήτησης και προσφοράς,η οποία μόνο κατά θεωρία ισχύει.Οι τιμές,όμως επηρεάζονται και από άλλους παράγοντες,οι οποίοι και αυτοί με την σειρά τους προκαλούνται από την ανθρώπινη συμπεριφορά,την απληστία και την ματαιοδοξία του ανθρώπου.Για να γίνω όμως κατανοητός αλλά παράλληλα να μης σας κουράσω παραθέτω το ακόλουθο επεξηγηματικό άρθρο,που δημοσιεύθηκε στα ΝΕΑ στις 10 Αυγούστου 2012.

Η ξηρασία στις ΗΠΑ βάζει φωτιά στα τρόφιμα

Ραγδαία άνοδος στις τιμές σιτηρών και ελαιοκράμβης στην αμερικανική και την ευρωπαϊκή αγορά

Επιμέλεια: Κωνσταντίνος Μαργιόλης

ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ: Παρασκευή 10 Αυγούστου 2012

Νέα άνοδο της τάξης του 6% σημείωσαν οι τιμές των βασικών διατροφικών ειδών στις διεθνείς αγορές τροφίμων τον Ιούνιο, όπως ανακοίνωσε χθες ο Οργανισμός Τροφίμων και Αγροτικών Προϊόντων των Ηνωμένων Εθνών. Τους προηγούμενους τρεις μήνες οι τιμές των δημητριακών, του ρυζιού, του καλαμποκιού και της ζάχαρης είχαν σημειώσει ελαφρά πτώση, όμως οι ειδικοί της αγοράς εκτιμούν ότι «ο κίνδυνος μιας ραγδαίας ανόδου των τιμών έχει κάθε άλλο παρά απομακρυνθεί».

Αλλωστε η ξηρασία που πλήττει τις Ηνωμένες Πολιτείες - η χειρότερη από το 1956 - έβαλε φωτιά στις προθεσμιακές συμφωνίες μελλοντικών εσοδειών, οι οποίες κατέγραψαν άνοδο 23% στο χρηματιστήριο τροφίμων του Σικάγου.

Την ίδια στιγμή οι δυσοίωνες προοπτικές της παραγωγής σίτου στη Ρωσία ανέβασαν τις αντίστοιχες τιμές κατά 19%. Μόνο η τιμή του ρυζιού παρέμεινε σχεδόν στα επίπεδα των προηγούμενων μηνών τον Ιούλιο, καταγράφοντας άνοδο μόλις μίας μονάδας στις 238, σύμφωνα με τα στοιχεία του παγκόσμιου οργανισμού.

Αντίστροφη πορεία ακολούθησαν οι τιμές των κρεάτων, ενώ αυτές των γαλακτοκομικών προϊόντων παρέμειναν σταθερές στα μειωμένα κατά 16% επίπεδα του προηγούμενου εξαμήνου. Η ανακοίνωση του Οργανισμού αποδίδει τη φωτιά των τιμών στις απροσδόκητα δυσμενείς κλιματικές συνθήκες όχι μόνο στις ΗΠΑ αλλά και σε άλλες βασικές χώρες παραγωγής τροφίμων, όπως η Αργεντινή, η Βραζιλία και η Ινδία.

Αναμφίβολα όμως ο βασικότερος παράγοντας της σημαντικής ανόδου των τιμών είναι η ανομβρία που κατέστρεψε τεράστιες καλλιεργήσιμες εκτάσεις σόγιας, καλαμποκιού και σιτηρών στις Ηνωμένες Πολιτείες, οι οποίες κατέχουν τα σκήπτρα της παραγωγής των συγκεκριμένων προϊόντων. Πρόσθετη ανησυχία προκαλεί η πρόβλεψη της αμερικανικής μετεωρολογικής υπηρεσίας (ΝΟΑΑ) που κάνει λόγο για παράταση της ξηρασίας μέχρι τον προσεχή Οκτώβριο, ενώ προς το παρόν καταγράφεται ξηρασία στο 55% του αμερικανικού καλλιεργήσιμου εδάφους. Ο υπουργός Γεωργίας της κυβέρνησης Ομπάμα, Τομ Βίλσακ, δεν έκρυψε την ανησυχία του για τη «χειρότερη κατάσταση στην αγροτική παραγωγή τα τελευταία είκοσι χρόνια».

Οι αμερικανικοί φόβοι ήχησαν ασφαλώς μέχρι την απέναντι πλευρά του Ατλαντικού. Στον ευρωπαϊκό δείκτη Euronext τα προθεσμιακά συμβόλαια σιταριού έφτασαν στην τιμή-ρεκόρ των τελευταίων ημερών, 269,75 ευρώ ανά τόνο. Σε ιστορικό ρεκόρ όλων των εποχών έφτασε η τιμή διαπραγμάτευσης της ελαιοκράμβης, κλείνοντας στα 526 ευρώ ο τόνος. Στην Ευρώπη η ελαιοκράμβη είναι η τρίτη σημαντικότερη πηγή παραγωγής επιτραπέζιου λαδιού μετά τις ελιές και τα ηλιοτρόπια. Ομως και σε αυτή την περίπτωση η άνοδος χαρακτηρίζεται από παράγοντες της αγοράς ως «παράπλευρο φαινόμενο» της αμερικανικής ξηρασίας καθώς δεν αντανακλά σε ανάλογη αύξηση της ευρωπαϊκής ζήτησης.

Επιπλέον η γενικευμένη άνοδος των τιμών το τελευταίο διάστημα ανατροφοδοτείται από τις μαζικές αγορές τροφίμων από πολυπληθείς χώρες, όπως το Πακιστάν, ή από άλλες που απλώς θέλουν να προφυλαχθούν έναντι ενδεχόμενης (νέας) ανόδου των τιμών τούς προσεχείς μήνες. Η πακιστανική κυβέρνηση έδωσε εντολή για αγορά 110.000 τόνων ελαιοκράμβης τις προηγούμενες ημέρες, ενώ η Τυνησία αγόρασε 125.000 τόνους μαλακού σίτου. Από την άλλη πλευρά, χώρες με μεγάλη δυνατότητα παραγωγής σιτηρών, όπως το Καζαχστάν και η Ουκρανία, διαβεβαιώνουν ότι είναι σε θέση να αυξήσουν τα αποθέματά τους προκειμένου να ανταποκριθούν στην αυξανόμενη ζήτηση.

 Καταλαβαίνουμε ,λοιπόν,ότι η τιμή στα τρόφιμα καθορίζεται από πολλούς παράγοντες και δεν μπορούμε να είμαστε μονοδιάσταστοι.Ωστόσο, ενώ για τα καρτέλ γίνεται λόγος από τα ΜΜΕ,για τα το μεγαλύτερο χρηματιστήριο τροφίμων που βρίσκεται στο Σικάγο επικρατεί μια άκρα του τάφου σιωπή.Στις ΗΠΑ ,λοιπόν,τη μητέρα του φιλελευθερισμού και την πατρίδα του γκουρού του φιλελευθερισμού,Μίλτον Φρίντμαν,λειτουργεί αυτό το έκτρωμα στήνοντας ένα ολόκληρο παιχνίδι τζόγου γύρω από τα τρόφιμα με τεράστια κέρδη για τους συμμετέχοντες που δεν βέβαια ο λαός.Ένα ανελέητο σκληρό παιχνίδι κερδοσκοπίας,στυγνό,ωμό και απάνθρωπο κυνηγώντας αδιάκοπα τα πλούτη,αδιαφορώντας αλοκληρωτικά για τον λαό,μετρώντας τους ανθρώπους σε αριθμούς και στατιστικά στοιχεία και δολοφονώντας απλούς ανθρώπους μπραστά στα μάτια της τυφλής ανθρωπότητας.Για συνέχεια και για την ευρύτερη πληροφόρησή σας μπορείτε να καταφύγετε στην εκπομπή του "Εξάντας"("Πεθαίνοντας στην αφθονία") ενώ παραθέτω ένα ακόμα άρθρο για την σφαιρικότερη ενημέρωσή σας.

Τζόγος με το στάρι και το γάλα (Πριν 26/10/2007)

Αναρτήθηκε από τον  leonidasvatikiotis στο 08/02/2010

               
Πείνα προκαλεί η χρηματιστηριακή κερδοσκοπία
 Η διοχέτευση του αμύθητου συσσωρευμένου πλούτου στα χρηματιστήρια εμπορευμάτων εκτόξευσε τις τιμές των τροφίμων
Οι κινητοποιήσεις που έγιναν στην Ιταλία πριν μερικές εβδομάδες ενάντια στην αύξηση των τιμών των ζυμαρικών αν δεν χαρακτηρίστηκαν γραφικές πέρασαν απαρατήρητες. Ωστόσο, μια σειρά από γεγονότα βεβαιώνουν ότι ζούμε το οριστικό και αμετάκλητο τέλος της εποχής των άφθονων και φθηνών τροφίμων που ξεκίνησε με το τέλος του Δευτέρου Παγκοσμίου Πολέμου και από επαγγελία έγινε πράξη τις δεκαετίες του ’50 και του ’60 υπό την πίεση των νωπών ακόμη οδυνηρών εμπειριών και χάρη στη διάθεση από το κράτος τεράστιων πόρων υπό τη μορφή επιδοτήσεων. Τι άλλο σημαίνει η πρόσφατη εκτίναξη των τιμών μιας σειράς βασικών τροφίμων όπως το σιτάρι (που από τον Απρίλιο μέχρι σήμερα η τιμή του έχει διπλασιαστεί), το ρύζι (που η τιμή του από το 2000 έχει αυξηθεί κατά 50%), το γάλα, το καλαμπόκι, η σόγια, ή το (πολύ φοβικό είναι αλήθεια) καμπανάκι συναγερμού που χτυπούν μια σειρά διεθνείς οργανισμοί για την επερχόμενη «κρίση τροφίμων»!
Η τιμή δεν εκτινάχθηκε μόνο στα παραπάνω είδη αλλά σε όλα ανεξαιρέτως τα βασικά εμπορεύσιμα προϊόντα που αποτελούν αντικείμενο διαπραγμάτευσης στα ειδικά χρηματιστήρια του Σικάγο, της Νέας Υόρκης, και αλλού όπως πετρέλαιο, χρυσός, σιδηρομεταλλεύματα, χαλκός, ψευδάργυρος, ζαχαροκάλαμο, φοινικέλαιο, ζωοτροφές και πολλά άλλα. Η άνοδος που παρατηρείται τους τελευταίους μήνες ξεπερνάει κάθε πρόβλεψη. Ο δείκτης τον οποίο έχει καταρτίσει ο βρετανικός Εκόνομιστ για να παρακολουθεί την πορεία των τιμών στην αγορά εμπορευμάτων έχει διπλασιάσει την τιμή του από το 2000 μέχρι τώρα. Τον προηγούμενο μήνα, το Σεπτέμβριο, ειδικότερα, οι αποδόσεις που κατέγραψε ο σχετικός δείκτης του Ρόιτερς ήταν οι υψηλότερες από το 1975.
Τρεις είναι οι αιτίες που αποτελούν την κινητήρια δύναμη πίσω από αυτή την – αρνητική – εξέλιξη. Ξεκινώντας από τις λιγότερες σημαντικές, ξεχωρίζει η αυξημένη ζήτηση που παρατηρείται από τις αναπτυσσόμενες οικονομίες της Κίνας και της Ινδίας ειδικά για πρώτες ύλες που είναι απαραίτητες στην ανέγερση και τη συντήρηση παραγωγικών εγκαταστάσεων, αστικών υποδομών και ιδιωτικών κατοικιών. Μια δεύτερη νεοεμφανιζόμενη αιτία (την οποία θα συναντάμε όλο και συχνότερα στο μέλλον) ακούει στο όνομα βιοκαύσιμα. Πρόκειται για τη σωστή απάντηση στο πιο λάθος ερώτημα που μπορεί να τεθεί: πως είναι δυνατό να συνεχίσουμε να χρησιμοποιούμε ΙΧ αυτοκίνητα με την ίδια και μεγαλύτερη συχνότητα χωρίς να εκπέμπουμε αέρια που αυξάνουν τη θερμοκρασία του πλανήτη. Η δέσμευση μιας σειράς χωρών όπως των ΗΠΑ, τη Κίνας και της Ιαπωνίας, αλλά και της ΕΕ να προέρχεται από εναλλακτικές πηγές το 10% των καυσίμων που καταναλώνονται έχει οδηγήσει εκατομμύρια στρέμματα καλλιεργειών σε όλο τον κόσμο να διοχετεύονται στην παραγωγή εθανόλης και άλλων βιοκαυσίμων. Στις ΗΠΑ για παράδειγμα το 20% του καλαμποκιού πέρυσι έγινε εθανόλη – καλύπτοντας τη ζήτηση καυσίμων μόνο του 2% των αυτοκινήτων! Επίσης μια σειρά από χώρες πλειοδοτούν σε ανακοινώσεις για να προσφέρουν την πρώτη ύλη παραγωγής βιοκαυσίμων στην ακόρεστη αμερικανική αγορά. Η ινδική κυβέρνηση ανακοίνωσε ότι θα αφιερώσει σε αυτή την καλλιέργεια 14 εκ. εκτάρια, η Ινδονησία 26 εκ., η Βραζιλία 120 εκ., η Νότια Αφρική – που θρέφει πέρα από εκατομμύρια πεινασμένους όπως και όλες οι υπόλοιπες χώρες την ευγενική φιλοδοξία να γίνει η Μέση Ανατολή των βιοκαυσίμων – 400 εκ., κοκ.! Αυτές οι καλλιέργειες δεν υπάρχει αμφιβολία ότι θα περιορίσουν την παραγωγή τροφίμων που απευθύνονται στη διατροφή. Όσο κι αν πάντοτε τα τελευταία χρόνια η πείνα προερχόταν από την άνιση διανομή και όχι την ελλιπή παραγωγή τροφίμων είναι ηλίου φαεινότερο αυτή τη στιγμή ότι η ραγδαία επεκτεινόμενη βιομηχανία των βιοκαυσίμων θα επιτείνει το πρόβλημα της άνισης διανομής των τροφίμων.
Καμιά ωστόσο από τις παραπάνω αιτίες δεν θα οδηγούσε σε τέτοια ύψη την τιμή των εμπορεύσιμων προϊόντων αν όλα αυτά τα χρόνια δεν αναπτυσσόταν με επίκεντρο τα επίμαχα είδη μια πρωτοφανή χρηματιστηριακή κερδοσκοπία. Τεράστια ποσά – που υπολογίζονται σε 80 δισ. δολάρια αυτή τη στιγμή από 30 δισ. που ήταν πριν τρία χρόνια – έχουν τοποθετηθεί σε ένα ατελείωτο πλήθος επενδυτικών προϊόντων που με τη μέθοδο της πλημμυρίδας ωθούν τις τιμές συνεχώς προς τα πάνω. «Από την εποχή ακόμη που έσκασε η φούσκα των μετοχών υψηλής τεχνολογίας, οι επενδυτές αρέσκονται να διαφοροποιούνται από τις μετοχές και τα κυβερνητικά ομόλογα. Αυτό έδωσε το έναυσμα για τη δημιουργία μιας ολόκληρης σειράς εμπορεύσιμων στο χρηματιστήριο επενδυτικών κεφαλαίων που βασίζονται στα εμπορεύματα τα οποία έκαναν τα στοιχεία ενεργητικού προσβάσιμα σε μια πολύ μεγαλύτερη γκάμα επενδυτών. Τελευταίο παράδειγμα από την Μπάρκλεϊς Γκλόμπαλ Ινβέστορς, ένα μεγάλο διαχειριστή στοιχείων ενεργητικού, είναι ένα επενδυτικό κεφάλαιο που βασίζεται στις τιμές της ξυλείας. Η Γουόλ Στριτ οργανώνεται για να ανταποκριθεί στη ζήτηση: έρευνα συμβούλων επιλογής προσωπικού διαπίστωσε ότι τα ποσοστά πρόσληψης αντικριστών εμπορευμάτων αυξήθηκαν κατά 33% από πέρυσι», ανέφερε ο προηγούμενος Εκόνομιστ!
Το γεγονός δε ότι τώρα συγκεντρώθηκαν στο χρηματιστήριο εμπορευμάτων αυτά τα ποσά εξηγείται αν δούμε την πτώση των επιτοκίων του δολαρίου τον Αύγουστο, που έκανε λιγότερο ελκυστικές τις τοποθετήσεις στο αμερικάνικο νόμισμα, την πτώση της ισοτιμίας του έναντι του ευρώ και άλλων νομισμάτων, όπως και τις κρίσεις στην στεγαστική πίστη και την πιστωτική ασφυξία που δημιουργήθηκε στη συνέχεια. «Κερδοσκοπικό χρήμα που έρεε σε ομόλογα υψηλών αποδόσεων και δομημένη πίστη αναζητά τώρα νέα πατρίδα», έγραφε χαρακτηριστικά το βρετανικό έντυπο.
Πρώτο θύμα της κερδοσκοπίας ήταν αναμφισβήτητα ο μαύρος χρυσός. «Οι τιμές του πετρελαίου που ξεπέρασαν τα 90 δολάρια το βαρέλι την Παρασκευή είναι πιο πιθανό να φτάσουν τα 100 παρά τα 80 δολάρια τον επόμενο μήνα σύμφωνα με τον αριθμό των στοιχημάτων που έχουν παιχτεί στην προθεσμιακή αγορά του Χρηματιστηρίου Εμπορευμάτων της Νέας Υόρκης» έγραφε η Γουόλ Στριτ Τζέρναλ της Δευτέρας κάνοντας οποιοδήποτε σχόλιο για τον κυνισμό του καπιταλισμό – καζίνο απλά …περιττό και αχρείαστο! Αξίζει μόνο να πούμε ότι μια γενίκευση που θα χάραζε τη γραμμή μεταξύ αεριτζήδων τραπεζιτών από τη μια και καπιταλιστών της μεταποίησης από την άλλη είναι παραπλανητική καθώς παραβλέπει ότι σε ορισμένους κλάδους, όπως η μεταλλουργία για παράδειγμα όπου κυριαρχούν τρεις(!) πολυεθνικές, η χειραγώγηση των τιμών γίνεται κοινή συναινέση και κυρίως κοινή ωφελεία…
Ο ίδιος ακριβώς μηχανισμός που ωθεί τις τιμές του πετρελαίου προς τα πάνω προκαλεί τις τάσεις ανατίμησης και σε όλα τα βασικά προϊόντα. Στα είδη διατροφής όμως, και δεν μιλάμε για αστακό ή χαβιάρι, είναι που φαίνεται ο ανθρωποφαγικός χαρακτήρας του σύγχρονου ολοκληρωτικού καπιταλισμού. Οι συνέπειες από την αύξηση της τιμής των τροφίμων είναι άμεσες και δραματικές. Θα τις νιώσουν πρώτ’ απ’ όλους τα 850 εκατομμύρια που επισήμως πεινούν και σιτίζονται με τα στοιχειώδη από τη διεθνή βοήθεια. Στον βαθμό όμως που η αξία της βοήθειας παραμένει λίγο – πολύ σταθερή χωρίς να ακολουθεί τις κερδοσκοπικές ανατιμήσεις των τροφίμων, με τα ίδια χρήματα θα αγοράζονται μικρότερες ποσότητες τροφίμων και θα σιτίζονται λιγότεροι άνθρωποι κάθε χρονιά. Ήδη τα Ηνωμένα Έθνη, που τονίζουν ότι ένας τόνος βοήθειας που ξεκίναγε πέρυσι από τις ΗΠΑ στοίχιζε 363 δολάρια και φέτος έχει πάει στα 611 δολάρια αυξήθηκε η τιμή του δηλαδή κατά 68%, έχουν περικόψει επισιτιστικά προγράμματα στην Ουγκάντα και την Καμπότζη.
Τα αποτελέσματα θα φανούν και στον ανεπτυγμένο καπιταλισμό καθώς οι κερδοσκοπικές ανατιμήσεις από τα χρηματιστήρια παρέχουν την εύσχημο αφορμή για επιπλέον κερδοσκοπικές ανατιμήσεις από τη βιομηχανία τροφίμων. Γιατί όταν κατά κοινή ομολογία η τιμή του σταριού δεν αντιστοιχεί παρά στο 5% της τιμής του ψωμιού, τι άλλο από κερδοσκοπία είναι η ανακοίνωση της πολυεθνικής Ντανόν ότι θα αυξήσει τις τιμές της κατά 10%; Οι νέα αυτές τιμές που θα επιβάλλει η βιομηχανία τροφίμων θα σημάνουν την επιδείνωση των όρων διαβίωσης για εκατομμύρια εργαζόμενους στην ΕΕ που ζουν κάτω από το όριο της φτώχειας λόγω της παρατεταμένης λιτότητας και της ανεργίας. Στη βάση αυτών των ορατών τάσεων οι Φαϊνάνσιαλ Τάιμς της Τετάρτης τόνιζαν σε υπότιτλο ανάλυσής τους πως «οι ανερχόμενες τιμές μάλλον προαναγγέλλουν την πρώτη παγκόσμια έλλειψη τροφίμων από τη δεκαετία του ‘70», κι επίσης ότι «πολλές κυβερνήσεις προβληματίζονται αιφνιδίως για την ασφάλεια σε τρόφιμα και τις επιπτώσεις στην πολιτική σταθερότητα καθώς οι τιμές για πολλά είδη πρώτης ανάγκης εκτοξεύονται»!
Καθόλου τυχαία ο οξυδερκέστατος ο νομπελίστας οικονομολόγος Αμάρτυα Σεν διακρίνοντας τα ανυπέρβλητα εμπόδια που θέτει ο σημερινός τρόπος παραγωγής, τονίζει στο βιβλίο Η πείνα στην ιστορία (εκδ. Πολύτροπον, 2006) πως «η πείνα και ο λιμός πρέπει να αντιμετωπιστούν ως οικονομικά φαινόμενα υπό ευρεία έννοια – που να περιλαμβάνουν την παραγωγή, τη διανομή, και την αξιοποίηση της τροφής – και όχι σαν αντανακλάσεις των προβλημάτων της παραγωγής τροφίμων αυτής καθαυτής»!
Υπάρχουν όμως πολλά συμπεράσματα που εξάγονται από τα παραπάνω. Κατ’ αρχήν, προς διάψευση των υμνητών της ελεύθερης αγοράς, το χρηματιστήριο εμπορευμάτων δείχνει ότι η «πολύ αγορά» (δηλαδή η καθολική και αδιαμεσολάβητη κυριαρχία της ανταλλακτικής αξίας) δεν οδηγεί σε πτώση των τιμών, αλλά σε άνοδο. Δεν συντελεί ώστε να γίνει πιο «δημοκρατική» η χρήση του καπιταλιστικού εμπορεύματος, αλλά στη στέρησή του από την πλειοψηφία. Δεν παράγει ισότητα αλλά τεράστιες αντιθέσεις. Το σημαντικότερο ωστόσο είναι πως αποδεικνύεται ότι τα τεράστια άλματα που έχει κάνει η παραγωγικότητα της εργασίας και η ανάπτυξη των παραγωγικών δυνάμεων τις τελευταίες δεκαετίες δεν αρκούν για να ξεπεραστεί η πείνα και να δραπετεύσει ο άνθρωπος – παραγωγός του κοινωνικού πλούτου από το βασίλειο της ανάγκης και της εξαχρείωσης…